Yazı Detayı
08 Haziran 2015 - Pazartesi 17:31 Bu yazı 1840 kez okundu
 
Başkanlık Sistemi Tartışması Asıl Şimdi Başlamalıdır
Ersoy Yıldız
yildizersoy.38@gmail.com
 
 

Milletvekili seçim sonuçları yorumlarını izlerken çelişkili bulduğum değerlendirmeler dikkatimi çekti. Hem de birçok yorumcunun değerlendirmeleri birbirine benziyordu. Döndüre döndüre“Türkiye’de başkanlık sistemi tartışması kapanmıştır, bitmiştir” gibi ifadeler kullanılıyordu. Elbette çıkan sonucun bir kesim için başarı, diğer kesim için başarısızlık gibi değerlendirilmesi konunun başka bir boyutudur. Fakat çıkan tabloya göre, tek parti iktidarının olmayacağını, ufukta koalisyonlar veya erken seçimler olacağını söyleyip; devamında da başkanlık sistemi tartışmasının kapandığını ileri sürmek çelişik bir durumdur. Çelişik bir durum; çünkü koalisyonlar, erken seçimler, bıçak sırtı hükümet biçimleri, zaten parlamenter sistemlerin en sorunlu en zayıf yanlarından biridir. Daha doğrusu, parlamenter sistemlerin bu sorunlu yönü, başkanlık sistemini aratan yönüdür. Somut olarak söyleyecek olursak; parlamenter sistemin böylesi zayıf yönü başkanlık sistemi için geçerli değildir.

Esasında, sistemler üzerine bütün tartışmalar, sistemin krize girdiği veya çare üretemediği zamanlarda başlar. Sistemin iyi işlediği varsayıldığı zamanlarda sistem tartışması yeterli kabul görmeyebilir. Türkiye’de de başkanlık sistemi ile ilgili geçmişten beri gelen tartışmalar böyle oldu. Kanaatimce itirazların çoğunluğu, başkanlık sisteminin kendisine değil; anlam verilemeyen bir dönemde başlatılmış olmasıdır. Gerçekten de eskiden beri başkanlık sistemi söylemleri, meclis çoğunluğunu elinde tutan güçlü hükümetler döneminde başladı. Haliyle, güçlü tek parti hükümetlerin olduğu parlamenter sistemden başkanlık sistemine geçme düşüncesi pek zemin bulmadı. En azından başkanlık sistemine gerek var mı, itirazları görüldü. Kaldı ki; ABD başkanlık sistemini baz alacak olursak; başkanlar sanıldığı kadar güçlü değildir. Başkanın karşısında onu dengeleyen, frenleyen meclisler bulunur.

Şimdiki süreçte görünen o ki, seçim sonuçları tek parti hükümetine izin vermiyor. Koalisyonlar veya erken seçim döngüleri olacağa benzemektedir. Böylesi bir sonuçta, başkanlık sistemi tartışması kapanmıştır, demek çelişkidir. Tam tersine başkanlık sistemi tartışılacak ise, şimdiki dönem en uygun dönemdir. Çünkü başkanlık sisteminde koalisyon, erken seçim, hükümet kurulamaması sorunu kalmıyor. Meclis kaç parçalı olursa olsun, seçilmiş bir başkan; başkandan bağımsız ve başkanı dengeleyen seçilmiş bir meclis. Parlamenter sistemin krize girdiği bir süreçte başkanlık sistemini tartışmak daha tutarlı gelebilir.

 

 
Etiketler: , , Başkanlık, Sistemi, Tartışması, Asıl, Şimdi, Başlamalıdır,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
02 Temmuz 2016
Başkanlık Sistemi ve Üniter Yapı
6540 Okunma.
18 Haziran 2016
Politikada Mizah
1251 Okunma.
28 Temmuz 2015
GÜNEY SINIRLARIMIZDAKİ ÇATIŞMALARIN GERİSİNDE NE VAR?
2630 Okunma.
29 Mayıs 2015
Türkiye’de Sistem Tartışması Bitmez
1601 Okunma.
19 Mayıs 2015
Demokrasi Yönünden Sistemler Farkı
1524 Okunma.
04 Mayıs 2015
3 Mayıs Türkçülük Bayramıydı
1716 Okunma.
02 Mayıs 2015
Amerika’da Niçin Sistem Tartışması Yapılmaz?
1535 Okunma.
26 Nisan 2015
“Develeri Oynatmayın Beyler!”
1685 Okunma.
21 Nisan 2015
Ermeni Meselesi Türkiye İçin Aşil Sendromu Olmamalıdır
1608 Okunma.
15 Nisan 2015
“Osmanlı’da ve İran’da -Mezhep ve Devlet-”
1576 Okunma.
12 Nisan 2015
“Chp’nin İki Parmak Solundayız!” (1946’lı Yıllar)
1596 Okunma.
12 Nisan 2015
Milletvekili Adaylarımız Neler Düşünür?
1508 Okunma.
09 Nisan 2015
Türkiye’nin Siyasal Sistem Dönüşümleri (1923-1946 arası)
1760 Okunma.
08 Nisan 2015
TÜRKİYE’NİN SİYASAL SİSTEM DÖNÜŞÜMLERİ (1)
1668 Okunma.
08 Nisan 2015
Savaşların Değişen Yüzü: Hibrit Savaşlar
1570 Okunma.
04 Nisan 2015
ABD Dünyanın Kontrolünü Kaybediyor Mu?
1726 Okunma.
28 Mart 2015
Yemen Üzerinden İran’ı Tartışmak
1666 Okunma.
26 Mart 2015
Kumpaslı Mecazi Söylemler Öyle Çoğaldı ki!
1817 Okunma.
21 Mart 2015
Japonlar, Çocuklarına Hiroşima'yı ve Nagazaki'yi Niçin Gezdirir?
2161 Okunma.
19 Mart 2015
'Biz Anafartalara Bir Dar-ül Fünun (Üniversite) Gömdük'
1712 Okunma.
18 Mart 2015
“Gençlerden Ecdada Mektup”
1729 Okunma.
10 Mart 2015
Eşeğin Gölgesi Davası
3012 Okunma.
08 Mart 2015
Dünden Bugüne, Türkiye’de Kadınların Siyasal Katılımı (I)
1682 Okunma.
06 Mart 2015
SİYASAL KATILIMDA VE SİYASAL TEMSİLDE KADININ YERİ
2045 Okunma.
06 Mart 2015
MUSUL KONUSU YİNE GÜNDEME OTURACAK GİBİ
1630 Okunma.
Haber Yazılımı