Yazı Detayı
12 Temmuz 2017 - Çarşamba 00:34 Bu yazı 1749 kez okundu
 
Avanos Eski Halı ve Kilimleri-1
Hüseyin Seyfi
dedeseyfi@hotmail.com
 
 

Bu yazının konusu, kırk yıla yakın emek verdiğim, araştırdığım, ticaretini yaptığım ve kitap yazacak kadar bilgi sahibi olduğum el işi kilim ve halısı olacak.

El dokuması kilimler çok az sayıda heveslisinin dışında neredeyse unutuldu. Oysa, el işi halı ve kilimlerin her birisi, her parçası bir sanat. Bu sanatlarda el emeği göz nuru söz konusu. Her birinin ayrı ayrı hikayesi var. Desenleri, boyaları yazılmış mektup gibidir. Buram buram tarih kokar. Kullanımı sağlıklıdır. Son zamanların deyimi ile “organiktir.”  Plastik kokmaz, naylon değildir. Kaliteli iyi dokunmuş el işi kilim ve halıya baktığınızda içiniz açılır, dinlenirsiniz.

Teknolojinin gelişmesi el dokumacılığına büyük darbe vurdu. Bu yüzden günümüzde ticari dokumaların dışında el dokumacılığı bitti.

Avanos, kırk yıl öncesine kadar el işi halısının merkezi idi. Kız çocuklarının doğması ile çeyizlik halısı dokunmaya başlardı.

Avanos’ta kilim, halı gibi yaygın şekilde dokunmasa da günümüze kadar gelebilmiş eski kilimler meşhurdur.

El dokuması Avanos eski kilimlerinde, 11. yüzyıl geometrik Selçuklu Türk desenleri görülür. İç içe geçmiş desenler, kurt ağzı veya ayağı, tarak, nazarlık, örümcek gibi sembollerle stilize olarak zenginleştirilmiştir.

Diğer Türk halı ve kilimlerinde olduğu gibi desen ve motiflere simgesel anlamlar yüklenmiştir.

Sedir kilimlerinin ve yastıkların dışında bordür- kenar süsü pek bulunmaz. Avanos eski halılarında olduğu şekilde,  kilimde de ceviz kabuğundan kahverenginin farklı tonları, kızılkökten kırmızı ve cehriden elde edilen sarı renkler ana renkler olarak göze çarpar.

Kirmen eğirmesi koyun yününden dokunan kilimlerin, en küçüğü yastık olmak üzere sofra altı, seccade, sedir gibi çeşitli ebatlarıdır. Cerit adı verilen kilimler iki ayrı simetri olarak dokunduktan sonra dikişle birleştirilir. Bu kilimlerde çivit mavisi hakimdir. Cerit kilimleri genelde ahşap sedir üstünde örtü biçimde kullanılmıştır.  

Halının ticarete girmesi ile Avanos ve çevresinde kilim dokuması, seksen yüz yıl öncesinden bırakılmıştır. Hüseyin Seyfi

 
Etiketler: Avanos, Eski, Halı, ve, Kilimleri-1,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
22 Nisan 2019
Köy Enstitüleri
125 Okunma.
22 Nisan 2019
Kılıçdaroğlu’na Saldırı
56 Okunma.
18 Mart 2019
Çanakkale ve Atatürk’ü Gönülden Sevmek
317 Okunma.
14 Şubat 2019
Gidenin Ardından
1039 Okunma.
01 Şubat 2019
Berat Belgesi ve Şark Kurnazlığı
459 Okunma.
15 Eylül 2018
Eğitimin Ülke Kalkınmasında Önemi
2383 Okunma.
27 Ağustos 2018
Avanos’ta Bir Koşucu Mustafa Ekseri
753 Okunma.
12 Ağustos 2018
CHP İktidar ve Kriz
607 Okunma.
08 Ağustos 2018
Papaz Böyle Çarparsa
504 Okunma.
10 Temmuz 2018
Kayseri Şehir Hastanesi
1422 Okunma.
04 Temmuz 2018
Demokrasinin Anlamını İyi Kavrayan Toplumlarda
615 Okunma.
08 Haziran 2018
Parti Propagandaları ve Bilinmeyen Numaralarda Memleketin Durumu
866 Okunma.
30 Mayıs 2018
2-1 Görünüyor
881 Okunma.
20 Mayıs 2018
2018 Seçimleri, Propaganda ve Beklentiler
662 Okunma.
06 Mayıs 2018
Deniz Gezmiş ve Yusuf Aslan’ın Yakalanmalarına Dair
1159 Okunma.
28 Nisan 2018
Avanos- Asma Köprü Üstünde İnsan Kalabalığı
1140 Okunma.
23 Nisan 2018
23 Nisan
598 Okunma.
10 Nisan 2018
Köy Enstitüleri Kapatılmasaydı Bugün
807 Okunma.
11 Mart 2018
En İyisi Ben’im Sevdası
1244 Okunma.
23 Şubat 2018
Avanos’ta Çanak Çömlek Sanatı
1136 Okunma.
18 Şubat 2018
Pozitif Bilimlere Önem Veren Toplumlarda Hainler Barınamaz
838 Okunma.
27 Ocak 2018
Türkiye- ABD İlişkileri
787 Okunma.
23 Ocak 2018
Yılanla Aynı Çuvala Girilmez
831 Okunma.
14 Ocak 2018
İbni Haldun’un beşli şeması
1003 Okunma.
26 Aralık 2017
Bunlar köy Enstitülerini kapattıran zihniyetin artıkları
1436 Okunma.
18 Aralık 2017
İnsan Beyni ve Eğitim
912 Okunma.
03 Aralık 2017
Kitabıma Almanya’dan bir övgü
1315 Okunma.
10 Kasım 2017
Atatürk ve Anıtkabir
850 Okunma.
31 Ekim 2017
Mutluluk ve yaşam
1047 Okunma.
14 Ekim 2017
Ey Amerika!
948 Okunma.
21 Eylül 2017
Memleketin hali
1122 Okunma.
09 Eylül 2017
Facebook ve kişiye etkileri
1245 Okunma.
29 Ağustos 2017
Havanda su dövmek
853 Okunma.
17 Ağustos 2017
Avanos Eski Halı Ve Kilimleri-2
1277 Okunma.
09 Ağustos 2017
Hurafeler, kediler
963 Okunma.
19 Temmuz 2017
Lee Hodgson’un hikayesi
1126 Okunma.
02 Temmuz 2017
Toprak Ve Aydın
1464 Okunma.
18 Haziran 2017
Biz Uganda mıyız?
1500 Okunma.
13 Haziran 2017
Sağlık için ne kadar koşmalı-2
1297 Okunma.
05 Haziran 2017
Çok oturma insan yaşamını etkiliyor 1
1677 Okunma.
31 Mayıs 2017
İslam Ülkeleri Ve Süper Güçler
1061 Okunma.
20 Mayıs 2017
Avanos’ta trafik ve park sorunu
2130 Okunma.
19 Mayıs 2017
19 Mayıslar
1099 Okunma.
15 Mayıs 2017
Tarih sağlam belgelere dayanmalı
949 Okunma.
14 Mayıs 2017
Arkanızda Kimler Var Bunları Söyleten?
1147 Okunma.
07 Mayıs 2017
CHP’nin Tuhaflığı
1442 Okunma.
27 Nisan 2017
Yorumsuz referandum sonuçları ve ilgili kanun
1169 Okunma.
03 Nisan 2017
Sorgulayan denemeler
1829 Okunma.
08 Mart 2017
Global dünyanın doğurdukları
1194 Okunma.
25 Şubat 2017
25 Günlük Ömür İçinde Böceklerin Aşkı
1588 Okunma.
16 Şubat 2017
Demokrat Kişilik, Demokrasi
1331 Okunma.
11 Şubat 2017
Halk Kütüphaneleri ve Kitaplar 2
1093 Okunma.
02 Şubat 2017
ANADOLU’DA DÖRT BİN YILI YAŞAYANLAR
1482 Okunma.
25 Ocak 2017
Ey güzel ülkem
1432 Okunma.
16 Ocak 2017
Halk kütüphaneleri
1469 Okunma.
02 Ocak 2017
Geçen bir buçuk yılın terör bilançosu
1312 Okunma.
24 Aralık 2016
Abdullah Amca ve kitap
1580 Okunma.
15 Mayıs 2015
Biberden Kent Meclisi’ne
3620 Okunma.
08 Nisan 2015
Yazıya Sorgu ve Zaman İçinde Ayna
2475 Okunma.
04 Nisan 2015
Türkiye Gündemi Seçimdi Ya!
1817 Okunma.
10 Mart 2015
Seçimlere doğru
1645 Okunma.
23 Şubat 2015
Gündemdekiler
1788 Okunma.
07 Şubat 2015
Yalan Üstüne
2301 Okunma.
24 Ocak 2015
24 lira için siyaset yapma
2361 Okunma.
Haber Yazılımı