Haber Detayı
27 Temmuz 2018 - Cuma 20:30 Bu haber 4491 kez okundu
 
Avanos’ta Yöresel Bir Değer: Ayhan Patlıcanı
AVANOS Haberi


Mehmet KILIÇ

 Avanos’ta yıllardan beri Cuma günleri Pazar kurulur. Daha önce Çanakçı Heykelinin ardında kurulan Pazar bugünkü yerine taşınmış. Halk, Cuma günleri Pazar kurulmasına o kadar çok sevinmiş ki bu kararı alan Belediye Başkanı Hikmet Taşer için,şair Muzaffer Osman şu dörtlüğü düzmüş:

 

Her Cuma burada kurulur Pazar

Bu uğurda işlere eyleyin nazar

Halk Hikmet Efendi’ye tebrikler yazar

Her hususta tamamoldu Avanos

 

Bölgede Ayhanlılar sebze yetiştiriciliği ile tanınırlar. Kızılöz Vadisindeki verimli tarlalarında her türlü sebzeyi yetiştirerek satarlar. Özellikle Ayhanlı kadınlar bu işi yapar. Bu Türkmen kadınları saygılı, mütevazı, çalışkan ve dürüst insanlardır.Güneş yanığı yüzlerinde, al yazmalı başlarında, nasırlı ellerinde alın teriyle para kazanmanın gururu vardır.  Hazirandan itibaren yetiştirdikleri yaz sebzelerini pazara getirirler, satarlar. Bu sebzelerin içinde bir tanesi vardır ki yetiştiği köyün adıyla tanınır. Bunun adı Ayhan Patlıcanıdır. Tohumu özeldir. Yılların tecrübesiyle Ayhanlılar bu patlıcanın tohumunu elde ederek hibrit tohuma mahkûm olmaktan kurtulmuşlardır.

Bu bölgenin dışında nereye ekerseniz ekin aynı tadı ve aromayı almak mümkün olmuyor. İlk pazara düşeni leylak rengine çalan mor patlıcan. Ayhan Göletinin suyunu içtikçe büyür de büyür. Biraz daha geç çıkan beyaz Ayhan patlıcanı, daha tombaktır. Onun da meraklıları var. Özellikle közlemelik olarak kullanılıyor. Ayhan patlıcanı yazın tazesiyle kışın kurusuyla Avanos mutfağında. Buralardan yabana göçen Avanoslulardan eşe dosta Ayhan patlıcanı sipariş eden ve kurutturanlar da var. Gurbetçiler kurutulmuş Ayhan patlıcanını Almanya’ya, Belçika’ya, Hollanda’ya götürürler. Kışın yerken memleket hasretini dillendirirler, Avanos’u ve bölgeyi yâd ederler.

Ayhan patlıcanı siyasi tartışmalara da konu olmuş. Esat Kıratlıoğlu Devlet Bakanı. Mecliste her nedense Yusuf Özal’a “Kendini patlıcan gibi nimetten sanıyor” demiş.Gazeteciler Kıratlıoğlu’nu sorularıyla bunu neden söylediği hususunda sıkıştırınca O da cevaben “Şimdi Nevşehir’de Ayhan patlıcanı vardır. Çok meşhurdur. Herkes Ayhan patlıcanı alamaz. Ayhan patlıcanını alan onun nimetinden istifade etmenin gururunu taşır.” diye cevap vermiş. Kıratlıoğlu gibi bir siyaset kurduna, demogoji ustasına laf mı dayanır? Böylece Ayhan patlıcanı siyaset jargonuna bile girmiş olur.

Kaynaklara göre patlıcan 16. yy.dan sonra Hindistan’dan gelmiş. İstanbul’da saraya girdikten sonra saray mutfağında pek çok çeşidi yapılmaya başlanmış ve hükümdar sofralarının vazgeçilmezlerinden olmuş. Kolay ve zahmetsiz yetiştiği için halk tarafından da ekilmeye başlanmış ve sevilmiştir. Geç gelmesine rağmen halk mutfağına ve kültürüne öyle bir yerleşmiştir ki hakkında maniler, türküler bile söylenmiştir.

Bahçelerde patlıcan

Ben askere yazılcam

Ben askerden gelince

Fidan boylu kız alcam

xxxxxx

Patlıcan oymadınmı?

Tadına doymadınmı?

Beni kınama anam

Sen cahil olmadınmı?

 

Nevşehirli hemşehrimiz Refika Birgül patlıcanla ilgili olarak şunu söylemiş:

“Hep seni bekledik o kış aylarında. Çünkü sevdik seni. Nihayet o bol olduğun günler geldi. Artık seni lime lime edeceğiz, içini yarıp dolduracağız. Ama sonu pek hayırlı bu eziyetin. Ağız sulandıran beğendiler, karnıyarıklar bekliyor bu yaz bizi.

Ne çektin be patlıcan! İçinde biriktirdin biriktirdin de bir anda ortadan yarıldın. Kaçarken imama sığındın, seni koruyayım derken bayıldı. Lime lime oldun, kızgın yağla... Ardından un ve sütü birleştirip seninle karıştırdılar da kendini hünkara beğendirmek istedin. Üzüldün, şiştin, durdun, oturdun, aralarına bir şeyler eklediler, katman katman oturtma oldun.

Kızgın mangal ateşlerinde söğrüldün, üzerine limon sıktılar, sirke döktüler. İhtişamın sönse de lezzetinle asaletini gösterdin. Ortadan yarıldın içini etle doldurdular, yavaş yavaş pişirdiler karnıyarık oldun.

Aklında bu toprakların evladı olmanın dirayeti ve kudretiyle türküler söyledin. Veysel’in gözüyle, diliyle, olgunluğu ve anlayışıyla; “Karnın yardım kazma ile bel inen, yüzün yırttım tırnak ilen el ilen. Yine karşıladı beni gül inen. Benim sadık yârim kara topraktır” dedin.

Ama hep güzel, özel ve lezzetli oldun. Biz de dört mevsimin çocukları olarak bahar kadar, yaz, kış ve sonbahara alışık ve dirayetli olarak seni sevdik ve bekledik. Hep çok çektin ama buna değdi. Patlıcanın bol olduğu bu günlerde, ona duyduğumuz derin saygıyla imamı bayıltıp hünkâra beğendirmek; olmazsa karnımızı yarmaya çalışarak![1]

Bilmiyorum tescili yapıldı mı Ayhan patlıcanının, eğer yaptırılmadıysa derhal mekan ve marka tesciliyaptırılmalıdır. Bölgeye mahsus ürünlerin ve değerlerin başkaları tarafından sahiplenmesine izin vermemeliyiz. İlgisizlikten Testi kebabı Yozgat’a gitti. Bari Ayhan patlıcanını başkalarına bırakmayalım!!!

 

[1] Refika Birgül, “Çok çektin ama değdi be patlıcan!”, 21 Haziran 2013, Hürriyet Gazetesi

 

Kaynak: (A.G.) - www.avanosgazetesi.com Editör: Avanos Gazetesi
 
Etiketler: Avanos’ta, Yöresel, Bir, Değer:, Ayhan, Patlıcanı,
Haber Videosu
Yorumlar
Yazarlar
Alıntı Yazarlar
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Galatasaray
19
0
2
1
6
9
2
Başakşehir
18
0
1
3
5
9
3
Kasımpaşa
18
0
3
0
6
9
4
Antalyaspor
16
0
3
1
5
9
5
Göztepe
15
0
4
0
5
9
6
Beşiktaş
15
0
2
3
4
9
7
Trabzonspor
13
0
3
1
4
8
8
Konyaspor
13
0
2
4
3
9
9
Ankaragücü
13
0
4
1
4
9
10
Alanyaspor
12
0
5
0
4
9
11
Yeni Malatyaspor
12
0
3
3
3
9
12
Sivasspor
10
0
3
4
2
9
13
Bursaspor
9
0
2
6
1
9
14
Kayserispor
9
0
4
3
2
9
15
Fenerbahçe
9
0
4
3
2
9
16
Çaykur Rizespor
8
0
3
5
1
9
17
Bb Erzurumspor
5
0
5
2
1
8
18
Akhisar Bld. Spor
5
0
6
2
1
9
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Haber Yazılımı

atasehir escort umraniye escort kadikoy escort kadikoy escort

bodrum escort bodrum escort bodrum escort